مراسمات ماه محرم در تبریز - میهن مهر
header

مراسمات ماه محرم در تبریز

 

در استان آذربايجان‌شرقي فرقي نمي‌كند ترك باشي يا فارس، عرب باشي يا عجم، محرم كه شروع شود دلت خواه ناخواه تو را به گوشه‌اي خواهد كشاند تا فارغ از هر دغدغه‌اي در قالب ‌هيات‌هاي عزاداري به ابراز عشق و ارادت به سالار شهيدان بپردازيد.

از مهمترين آئين‌‌هاي عزاداري در استان آذربايجان‌شرقي مي‌توان به:

۱) دسته‌هاي شاه حسين گويان (شاه حسين، واي حسين)

۲) علم بندي

۳) مراسم “حجله قاسم(ع)”

۴) مراسم “شمع پاي لاماخ” (توزيع شمع)

۵) مراسم “خيمه سوزاني”

۶) مراسم “اللهم لبيك”

۷) مراسم “گرداندن اسب ذوالجناح”

۸) مراسم “شبيه خواني”

) مراسم “احسان و نذري” و… اشاره کرد.

muharram-rituals-in-tabriz

شاه‌حسین‌گویان نوعی مراسم مذهبی است که در ایام ماه محرم در بیش‌تر نقاط آذربایجان و به طور گسترده در تبریز برگزار می‌شود. این مراسم از چند روز مانده به ماه محرم تا دهمین روز از همین ماه و ظهر عاشورا ادامه می‌یابد. در زبان ترکی آذربایجانی، مردم به این مراسم «شاخ‌سی» می‌گویند که کوتاه‌شدهٔ واژهٔ «شاه‌حسین» است.

شاخسی (شاه حسین)در اصل یک رقص و رژه نظامی است.در مراسم شاه‌حسین‌گویان، عزاداران نوعی چوب مخصوص این نوع عزاداری(که قبلا از قمه یا شمشیر استفاده میشد) را از زمین تا فرق سر خود حرکت می‌دهند و وقتی که چوب به زمین نزدیک می‌شود، همگی با صدای بلند ندای «شاخ‌سی» (شاه‌حسین) و زمانی که چوب به سرشان نزدیک می‌شود، همگی با صدای بلند ندای «واخ‌سی» (وای‌حسین) سرمی‌دهند. این حرکت به نشانهٔ جنگ یاران حسین بن علی با یاران یزید بن معاویه در صحرای کربلا است. همچنین عزاداران در حین عزاداری، دست خود را بر پشت یک‌دیگر قرار می‌دهند و با این حرکت خود، اتحاد و انسجامشان را نشان می‌دهند.

عده‌ای این مراسم را به سبک سنتی انجام می‌دهند و از هیچ‌گونه ابزارآلات جدیدی که در سال‌های اخیر در مراسم شاه‌حسین‌گویان دخیل شده‌است، استفاده نمی‌کنند؛ که از عظیم ترین و باشکوه ترین این نوع عزاداری بی آلایش میتوان به هیئت شاه حسین گویان محله شتربان (قاسمیه)که حتی از چوب هم استفاده نمی کننداشاره کرد؛در مقابل، عده‌ای هم با استفاده از تبل، سنج و سایر ابزارآلات، شور و شوق خاصی در این مراسم به وجود می‌آورند و مورد توجه مردم قرار می‌گیرند.مانند:شاه حسین گویان عرب انتظاریون و شاه حسین گویان عاشقان اباعبدالله شفیع زاده

سیاری از بازاریان تبریز نیز چند روز قبل از شروع ماه محرم تا ظهر عاشورا اقدام به برگزاری مراسم شاه‌حسین‌گویان می‌کنند. دسته‌جات حسینی محله‌های قدیمی تبریز نیز علاوه بر اجرای مراسم عزاداری شبانگاهی در محله‌های خود از هشتمین روز ماه محرم تا روز سوم کشته‌شدن حسین بن علی، در بازار تبریز مشغول اجرای مراسم سینه‌زنی و زنجیرزنی می‌شوند. بازاریان تبریز با عبور از راسته‌های تاریخی بازار (دلاله‌زن ، صادقیه و کاغذفروشان) سرانجام به تیمچهٔ سنتی «مظفریه» می‌رسند.

muharram-rituals-in-tabriz

در سال‌های اخیر باتوجه به برخی شکایت‌های مردم از دسته‌جات شاه‌حسین‌گویان به‌دلیل اقدام به اجرای مراسم در ساعات خواب، به دستور نیروی انتظامی پس از ساعت ۲۴ نیمه‌شب، هیچ‌یک از دسته‌جات عزاداری نمی‌بایست در معابر عمومی تبریز اقدام به برگزاری مراسم شاه‌حسین‌گویان نماید. در همین راستا ۱۲۰۰ نفر از همیاران پلیس در سرتاسر شهر در بین دسته‌جات عزاداری حضور پیدا کرده‌اند. همچنین همیاران پلیس، جایگاه مردان و زنان را جدا و بر عدم استفاده از ابزارآلات موسیقی نیز نظارت می‌کنند. امام جمعهٔ تبریز نیز برهم‌زدن آرامش عمومی را حرام دانسته و از عزاداران حسینی خواسته که تا ساعت معینی اقدام به اجرای مراسم عزاداری نمایند

 

منبع : http://mehrmihan.ir/muharram-rituals-in-tabriz/

این مطلب را به اشتراک بگذارید :
a b